Het sprookje van de Zeven Bergen

Er was eens, heel lang geleden, in een land hier ver vandaan een koning die zijn dienaren bij zijn vertrek de opdracht gaf de wereld te veroveren. ‘Mijn koninkrijk is van deze wereld’ zei hij, ‘neem nu heerschappij en maak de aarde zoals in de hemel. Als jullie geslaagd zijn kom ik terug.’

Het klinkt meer als een sprookje dan een Bijbelse opdracht, en toch geloven steeds meer christenen dat ze de wereld moeten transformeren ‘voor Jezus.’ In de jaren zeventig van de vorige eeuw werd aan de leiders van ’s werelds grootste evangelisch-charismatische jeugdbewegingen op dat moment, Loren Cunningham (YWAM) en Bill Bright (Campus Crusade), een goddelijke strategie geopenbaard. Het betrof het Zeven Bergen Mandaat waarmee alle landen tot Jezus’ discipelen gemaakt zouden moeten worden. Het mond tot mond verkondigen van de Blijde Boodschap was oud nieuws; in plaats daarvan zouden christenen zeven wereldse invloedssferen moeten veroveren, om hier vanuit ‘Gods Koninkrijk’ te bouwen zodat over de hele wereld ‘Gods wil’ zal worden gedaan. C. Peter Wagner was sterk betrokken het tot stand komen van de Nieuw Apostolische Reformatie. ‘De manier om heerschappij te bereiken,’ geloofde Wagner, ‘is  om koninkrijksgezinde mensen in elk van de Zeven Bergen te hebben: religie, familie, onderwijs, regering, media, kunst & entertainment en business, zodat ze hun invloed kunnen gebruiken om een omgeving te scheppen waarin de zegen en rijkdom van het Koninkrijk van God door kan dringen in alle gebieden van de samenleving.’1

Aan het begin van deze eeuw werd het mandaat door ‘strateeg, futurist en overtuigend communicator’ Lance Wallnau onder de aandacht gebracht en gepropageerd als zijnde een geestelijke strategie om maatschappelijke transformatie uit te werken. Wallnau gelooft dat het ‘winnen’ van individuele zielen niet is zoals God het bedoelde, maar dat God wil dat we volledige volken voor Hem winnen: ‘Waar is God op uit? Hij is uit op volken. De hemel wil volken. We moeten Hem geven wat Hij wil.’2 Wallnau gelooft dat ‘hij die deze zeven koninkrijken in bezit zou kunnen nemen, de oogst van de volken binnen [zou] kunnen brengen.’3

Het Zeven Bergen Mandaat begon aan populariteit te winnen vanaf 2013, toen Wallnau samen met megakerkleider Bill Johnson (Bethel Redding) het boek Invading Babylon: The 7 Mountain Mandate uitbracht.  Het idee is dat vanuit de Zeven Bergen een ‘christelijke regering’ kan worden gevestigd. Als deze zeven maatschappelijke invloedssferen dan worden bestuurd door gelovigen, kan ‘de berg Sion’ worden veroverd waarop de tempel van God zal worden gebouwd zoals beschreven in Jesaja 2.2.

Maar heeft dit mythologisch mandaat een Bijbelse oorsprong? De tempel op de berg Sion is waarvan God zegt dat de Nakomeling van David, Gods gezalfde Koning en Priester deze zal vestigen (Jes 44.28, Zach 6.12,13) en waarvan Jezus ook Zelf zegt dat Hij dit zal doen, zonder hulp van mensenhanden! (Mar 14.58) ‘De God Die de wereld gemaakt heeft en alles wat daarin is, Deze, Die een Heere van de hemel en van de aarde is, woont niet in tempels die met handen gemaakt zijn. Hij wordt ook door mensenhanden niet gediend alsof Hij iets nodig heeft, omdat Hij Zelf aan allen het leven, de adem en alle dingen geeft.’ (Hand 17.24,25)

Dit maakt het Zeven Bergen Mandaat tot een erg dubieuze opdracht voor christenen, die daarnaast wel in de wereld maar niet van de wereld zijn.

New Age leidsman Benjamin Creme geloofde dat een nieuwe wereld zal worden gevormd door menselijke transformatie. In een lezing in 2005 stelde hij: ‘De wereld zal getransformeerd worden, maar dat gaat Maitreya [de New Age verlosser] niet doen. U gaat dat doen. Wij allemaal gaan dat doen. De mensheid gaat dat doen. Lang geleden zei Maitreya: ‘Door mensenvoeten en mensenhanden [zal] de Tempel gebouwd worden.’ De ‘tempel’ is de juiste structuren: politiek, economisch, religieus, maatschappelijk, wetenschappelijk, enzovoorts.’4

‘Hier is het verstand dat wijsheid heeft: de zeven koppen zijn zeven bergen, waarop de vrouw zit.’ (Openbaring 17.9)

Plaatjes: boven het M7 mandaat, onder Lance Wallnau

Op vier golven naar het eind?

‘Het is duidelijk dat er een nieuw en spannend tijdperk in het twintigste-eeuws christendom is aangebroken. Het begon met de pinksterbeweging aan het begin van de eeuw, een beweging die zich blijft vermenigvuldigen onder Gods zegen. Die werd vergezeld door de charismatische beweging kort na het midden van de eeuw. En nu, in deze laatste dagen beweegt de Geest in wat sommigen van ons de derde golf noemen..’

C. Peter Wagner, Signs & Wonders Today, 1986

1900 Eerste Golf: De Pinksterbeweging. De beweging ontstond in Topeka, Kansas vanuit een groep die werd geleid door Charles Parham, William Seymour en later ook John G. Lake. De leiders streefden een nieuw pinksteren na en een doop met de Heilige Geest voor elke gelovige. Parham geloofde dat het spreken in tongentaal het bewijs was van deze doop in de Geest. De pinksterbeweging wordt geassocieerd met The Tongues Movement en de Azusastreet opwekking.

1960 Tweede Golf: De charismatische beweging, ook wel de ‘charismatische vernieuwingsbeweging’ is nauw verwant aan de pinksterbeweging, maar verschilt daarmee in die zin dat men het spreken in tongentaal niet als vereiste beschouwt voor het leven als christen. De beweging werd met name vormgegeven door Dennis Bennett, William Branham, Oral Roberts en A. A. Allen en wordt geassocieerd met leringen als Word of Faith, positief belijden, Latter Rain, Joels Army, Manifest sons of God, herstel van de gaven van de Geest en de Innerhealing Movement.

1980 – 1990 Derde Golf: Tekenen & wonderen beweging. De term ‘third wave’ werd voor het eerst in 1983 door Peter Wagner gebezigd en gepopulariseerd toen John Wimber (oprichter van de Vineyard kerken en New Wine conferenties) een cursus wonderen en tekenen gaf aan de Fuller Theological Seminary. Het doel van de derde golf was om niet alleen mensen in charismatische en pinksterkerken, maar ook de meer traditionele kerken in aanraking te brengen met het bovennatuurlijke. Peter Wagner schreef hierover:

‘Ik zie de derde golf van de tachtiger jaren als een opening van de rechtlijnige evangelische en andere christenen voor het bovennatuurlijke werk van de Heilige Geest dat de pinkstermensen en charismatici eerder ervoeren, maar zonder dat deze mensen charismatisch of pinkstergelovige worden.’ 1

Men geloofde dat de kracht van de kerk gedemonstreerd diende te worden. Het evangelie werd daarbij niet gezien niet als kracht in zichzelf, (Rom 1.16, 1 Thess 1.15) maar men diende het koninkrijk van God op een bovennatuurlijke manier te demonstreren als effectieve manier om mensen voor Christus te winnen. De derde golf wordt geassocieerd met lachen- , dronkenschap- en vallen in de geest en met leringen als Latter Rain, Kingdom Now, dominionisme, ‘herstel’ van de vijfvoudige bediening, powerevangelisatie en de Toronto opwekking.

2010 Vierde Golf: De Transformatiebeweging. Het doel van de transformatiebeweging is de wereld te hervormen, doormiddel van de getransformeerde kerk. James W. Goll schrijft hierover in Charisma Magazine: ‘Deze Vierde Golf benadrukt maatschappelijke verandering door deze bekrachtigde gelovigen te stuwen om de zeven Culturele Bergen te beïnvloeden van religie, overheid, onderwijs, business, familie, media en kunst & entertainment. [..] De bovennatuurlijke kracht van de Heilige Geest zal niet vastgehouden kunnen worden binnen de ‘vier muren van de kerk’ maar zal exploderen in elke levenssfeer.’2 Goll stelt dat gelovigen in Bethel Redding (USA) en Hillsong Australië worden toegerust om dit te bereiken. De vierde golf wordt geassocieerd met de Nieuw Apostolische Reformatie (NAR) en haar zeven bergen mandaat. Deze beweging bevat alle bovennatuurlijke elementen en (dwaal-)leren van eerdere golven.

Dat bovengenoemde bewegingen de kerk hebben getransformeerd is duidelijk. Over of die verandering de kerk goed heeft gedaan of niet, zullen de meningen sterk verdeeld zijn. De derde golf heeft elementen die zich eerst beperkten tot charismatische- en pinksterkerken, ook de meer orthodox christelijke kerken binnen doen spoelen. Door deze ‘nieuwe dingen’ buiten kerkmuren te laten plaatsvinden, leek ook de censuur weg te vallen. Voorbeelden zijn innerhealingssessies, genezingscampagnes, bevrijdingsconferenties en muziekevenementen. Hoewel de derde golf ook enthousiasme en radicaliteit meebracht, soms met oprechte bekeringen, heeft deze daarnaast een andere geest en een andere leer geïntroduceerd. We zijn ons meer op ons zelf gaan richten en meer op eigen genezing, bevrijding en verlichting dan op God. Inmiddels zijn we bij de vierde golf gekomen, naar mijn mening het punt waarover occultist Alice Bailey schreef dat de kerk zodanig getransformeerd is dat het fungeert als een ‘Johannes de doper,’ ‘een stem die roept in de wildernis en als een kern waardoor verlichting van de wereld bereikt kan worden.’